Od 5 marca 2026 roku wchodzi w życie ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw (link do ustawy https://dziennikustaw.gov.pl/D2026000020301.pdf).
LEGALNOŚĆ POBYTU do 4 marca 2027 roku.
Data ta wynika z dyrektywy unijnej dotyczącej przedłużenia ochrony czasowej dla obywateli Ukrainy we wszystkich krajach strefy Schengen.
Obywatele Ukrainy, którzy posiadają numer PESEL ze statusem UKR, czyli są objęci ochroną czasową, mogą legalnie przebywać w Polsce do 4 marca 2027 r.
Ustawa automatycznie przedłuża też ważność innych dokumentów obywateli Ukrainy (wiz krajowych, zezwoleń na pobyt czasowy, kart pobytu, polskich dokumentów tożsamości cudzoziemca, dokumentów „zgoda na pobyt tolerowany” oraz uprawnień wynikających z ruchu bezwizowego) pod warunkiem, że w momencie wejścia w życie tej ustawy pierwotnej, czyli specustawy ukraińskiej, oni byli w Polsce legalnie (art. 17 pkt 20 ww. ustawy).
DOSTĘP do rynku pracy
Wszyscy cudzoziemcy objęci ochroną czasową będą mogli wykonywać pracę bez konieczności posiadania zezwolenia na pracę, na podstawie powiadomienia, które należy złożyć w ciągu 7 dni od dnia rozpoczęcia pracy przez cudzoziemca, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego, korzystając z portalu praca.gov.pl., po spełnieniu warunków, które dotychczas dotyczyły tylko obywateli Ukrainy (art. 19 pkt 1 ww. ustawy).
Brak powiadomienia nie czyni pracy cudzoziemca nielegalną.
Odpowiedzialność ponosi pracodawca – za niedopełnienie obowiązku grozi grzywna od 1000 do 3000 zł.(art. 19 pkt 2 ww. ustawy).
PRACA obywateli Ukrainy
Obywatele Ukrainy objęci ochroną czasową (posiadający PESEL ze statusem UKR), nadal będą mogli pracować na podstawie powiadomień o powierzeniu wykonywania pracy obywatelowi Ukrainy. Osoby objęte ochroną czasową będą mogły wykonywać nadal pracę na uproszczonych zasadach, dopóki te przepisy nie zostaną po prostu uchylone (art. 40 ww. ustawy).
Po 4 marca 2026 r. osoby bez statusu PESEL UKR przebywające legalnie w Polsce będą mogli wykonywać pracę na dotychczasowych zasadach, ale do dnia 4 marca 2029 r. Ustawa przewiduje bowiem 3-letni okres przejściowy, w którym obywatele Ukrainy legalnie przebywający w Polsce mogą podejmować i kontynuować wykonywanie pracy na podstawie powiadomienia. Po upływie tego czasu, obywatele Ukrainy nieobjęci ochroną czasową będą musieli posiadać inny tytuł uprawniający do wykonywania pracy, czyli albo zezwolenie na pobyt czasowy z prawem do wykonywania pracy, albo pracodawca będzie dla nich musiał uzyskać oświadczenie o powierzeniu pracy (art. 41 ww. ustawy).
